Rozpoczęły się obchody 80. rocznicy wyzwolenia niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz. Andrzej Duda przybył rano do Oświęcimia. ,,Jesteśmy dziś strażnikami pamięci” – mówił prezydent, który objął honorowy patronat nad wydarzeniem.
Wraz z kilkudziesięcioma ocalałymi, w poniedziałkowy poranek, prezydent złożył wieńce przed Ścianą Straceń na dziedzińcu bloku 11 w byłym niemieckim obozie Auschwitz I. W tym miejscu w czasie istnienia obozu Niemcy rozstrzelali wiele tysięcy osób, głównie Polaków.
Wieniec składał się z biało-niebieskich kwiatów, układających się w pasy – w jego centrum widniał czerwony trójkąt z literą „P”, symbolizujący polskich więźniów politycznych, których Niemcy osadzali w swoich obozach. Niektórzy z ocalałych mieli zawiązane chusty w biało-niebieskie pasy, przypominające obozowe pasiaki.
Duda przypomniał, że do Polski przybyły delegacje z całego świata, żeby uczestniczyć w uroczystościach.
,,Dzisiaj przybywają delegacje z całego świata, żeby uczestniczyć w tych uroczystościach, my Polacy, na których ziemi okupowanej wtedy przez hitlerowskich Niemców, Niemcy zbudowali ten przemysł zagłady i ten obóz koncentracyjny, jesteśmy dzisiaj strażnikami pamięci” – powiedział prezydent
Podkreślił też, że jest to – w pewnym sensie – kontynuacja misji rtm. Witolda Pileckiego, który raportował o obozie Auschwitz.
,,My dzisiaj – jako w jakimś sensie spadkobiercy rotmistrza Pileckiego – sprawujemy pieczę nad tymi miejscami. Polska o te miejsca dba właśnie po to, by pamięć nie zginęła, by nie zagasła, by zawsze pamiętano i by przez tę pamięć właśnie nigdy więcej świat nie pozwolił na to, aby doszło do takiej dramatycznej katastrofy ludzkiej, a ściśle mówiąc katastrofy ludzkości” – zaznaczył prezydent
Duda przypomniał, że obozy koncentracyjne ,,takie jak Auschwitz-Birkenau, a w szczególności Birkenau, zbudowane zostały po to, by realizować zagładę narodu żydowskiego”.
,,Taki był plan, zbrodniczy plan Hitlera, taki był zbrodniczy plan nazistowskich Niemców w czasie II wojny światowej, by dokonać ich zagłady […] Upamiętniamy zatem dzisiaj wśród tych wszystkich, którzy zostali pomordowani podczas Holokaustu także i ponad trzy miliony obywateli polskich narodowości żydowskiej, którzy zostali przez Niemców w czasie II wojny światowej zabici” – dodał
W obchodach bierze udział około 50 byłych więźniów niemieckich obozów.
,,W tym roku w sposób szczególny chcemy się skupić na ocalałych. To są osoby w bardzo sędziwym wieku. To oni wygłoszą główne przemówienia. Wszystko skoncentrujemy wokół ich przekazu” – zapowiadał dyrektor Muzeum Auschwitz Piotr Cywiński
Po południu Para Prezydencka weźmie udział w głównej uroczystości na terenie byłego obozu Auschwitz II – Birkenau. W wydarzeniu będzie uczestniczyć ponad 50 delegacji państwowych i delegacji różnych instytucji.
Pięć lat temu w uroczystościach rocznicowych wzięło udział około 120 ocalałych. W 2015 r. do Oświęcimia na ceremonię przyjechało ich około 300.
Oprócz byłych więźniów w obchodach wezmą również udział liderzy z całego świata, w tym m.in. król Wielkiej Brytanii Karol III, prezydent Francji Emmanuel Macron czy kanclerz Niemiec Olaf Scholz.
Andrzej Duda spotka się z Karolem III i Justinem Trudeau
Szef Biura Polityki Międzynarodowej zaznaczył, że uroczystość z udziałem zagranicznych liderów to także okazja do spotkań na najwyższych szczeblach – prezydent, poza kurtuazyjnymi powitaniami i krótkimi rozmowami z szefami wszystkich delegacji odbędzie dwa spotkania bilateralne – „w cztery oczy” z królem Wielkiej Brytanii Karolem III i premierem Kanady Justinem Trudeau.
Spotkanie z Trudeau dotyczyć ma m.in. wsparcia Ukrainy, wspólnej polityki bezpieczeństwa i kluczowych obecnie wyzwań międzynarodowych. Ponadto, stałym tematem poruszanym przez Prezydenta RP z przywódcami państw sojuszniczych jest kwestia zwiększania nakładów na obronność, nie tylko do wyznaczonego przez NATO poziomu 2 proc. PKB, ale i wyżej. Kanada obecnie znajduje się w czasie „przesilenia politycznego” – Trudeau ogłosił na początku stycznia, że rezygnuje ze stanowiska lidera kanadyjskiej partii rządzącej, a tym samym ze stanowiska premiera. W związku z tym prace kanadyjskiego parlamentu są zawieszone do marca, a pod koniec roku w Kanadzie najprawdopodobniej odbędą się wybory parlamentarne.
We wtorek prezydent Duda spotka się w Warszawie z prezydentem Czarnogóry Jakovem Milatoviciem, który po poniedziałkowych wizytach zostaje w Polsce w ramach wizyty roboczej.
pap/polsatnews