15 listopada w Warszawie Westinghouse Electric Company ogłosiło złożenie pierwszych zamówień u polskich dostawców, w ramach przygotowań do realizacji projektu AP1000 w lokalizacji Lubiatowo-Kopalino. To właśnie tam powstanie pierwsza elektrownia jądrowa w Polsce. Umowy z lokalnymi partnerami zostały podpisane w październiku 2024 r. i obejmują współpracę z kluczowymi firmami z Pomorza oraz innymi regionami Polski.
Wśród firm, które zostały wybrane do współpracy, znalazły się takie przedsiębiorstwa jak: Mostostal Kielce, Mostostal Kraków, ZKS Ferrum, a także Famak S.A. Kluczbork. Do grona partnerów dołączyły również spółki należące do Grupy Przemysłowej Baltic: Energomontaż-Północ Gdynia S.A. oraz Baltic Operator Sp. z o.o. Kolejne zamówienia planowane są w najbliższym czasie w Mostostalu Siedlce, będącym częścią Grupy Polimex Mostostal. Zakres prac obejmuje m.in. wdrożenie wysokich standardów jakości oraz zasad kultury bezpieczeństwa jądrowego, przygotowanie dokumentacji technicznej, a także tworzenie modeli elementów modułów strukturalnych reaktora AP1000, co umożliwi weryfikację jakości wykonania poszczególnych komponentów.
Zamówienia te stanowią nie tylko kluczowy krok w realizacji polskiego projektu AP1000, ale również otwierają przed krajowymi dostawcami szansę uczestnictwa w innych projektach jądrowych, zarówno w Europie, jak i na świecie. Jak podkreśla Dan Lipman, prezes Westinghouse Energy Systems, współpraca z polskimi firmami jest fundamentem rozwoju lokalnego łańcucha dostaw i budowania kompetencji, które będą mogły być wykorzystane w przyszłych inwestycjach w energetykę jądrową na całym globie.
Zwiększenie potencjału gospodarczego Polski
Wybór polskich firm do realizacji zamówień to także szansa na znaczne korzyści ekonomiczne. Projekt budowy elektrowni jądrowej ma przynieść Polsce ogromne korzyści gospodarcze, zwiększając krajowy PKB o ponad 100 miliardów złotych oraz tworząc tysiące nowych miejsc pracy w trakcie budowy i eksploatacji obiektu. To długoterminowa inwestycja, która nie tylko wzmocni bezpieczeństwo energetyczne kraju, ale także przyczyni się do rozwoju technologii i przemysłu.
Proces wyboru partnerów zakończył się w kwietniu 2024 r., a kryteria oceny były ściśle związane z wymogami jakościowymi dotyczącymi wyposażenia tzw. wyspy jądrowej. Wybór polskich firm wspierały Polskie Elektrownie Jądrowe (PEJ), odpowiedzialne za realizację projektów energetyki jądrowej w kraju. Jak zaznaczył wiceprezes PEJ, Piotr Piela, strategiczne znaczenie ma tutaj tzw. local content, czyli jak największy udział polskich dostawców w całym przedsięwzięciu, co ma istotny wpływ na rozwój gospodarczy regionu Pomorza.
Wybór technologii AP1000 dla Polski
Decyzja o wyborze technologii AP1000 zapadła w listopadzie 2022 r., kiedy Polska wskazała tę nowoczesną konstrukcję jako fundament swojej pierwszej elektrowni jądrowej. Od tamtej pory trwały intensywne przygotowania, w tym prace nad projektowaniem oraz licencjonowaniem reaktora. Technologia AP1000, opracowana przez Westinghouse, to reaktor generacji III+, charakteryzujący się całkowicie pasywnymi systemami bezpieczeństwa, co oznacza, że jest on w stanie automatycznie reagować na awarie bez potrzeby zewnętrznego zasilania lub interwencji operatora. Dodatkowo modułowa konstrukcja reaktora pozwala na efektywne zarządzanie powierzchnią zabudowy, co obniża koszty i przyspiesza realizację inwestycji.
Obecnie na świecie działają cztery reaktory AP1000, które zainstalowano w Chinach oraz w Stanach Zjednoczonych (w elektrowni Vogtle w stanie Georgia). Reaktory te osiągają rekordowe wskaźniki wydajności, co podkreśla ich niezawodność i efektywność. Dalsze osiem jednostek jest w budowie, a cztery kolejne zostały już zakontraktowane. Technologia AP1000 znalazła zastosowanie nie tylko w Polsce, ale również została wybrana w programach rozwoju energetyki jądrowej w Ukrainie i Bułgarii. Ponadto, jest rozważana jako opcja w krajach Europy Środkowej i Wschodniej, Wielkiej Brytanii, Indiach oraz Ameryce Północnej. Westinghouse przewiduje, że do końca tej dekady liczba działających bloków AP1000 na świecie może wzrosnąć do 18.
Polsko-amerykańska współpraca w budowie pierwszej elektrowni jądrowej
Projekt budowy elektrowni jądrowej w Polsce stanowi ważny element transformacji energetycznej kraju, mający na celu zwiększenie bezpieczeństwa energetycznego oraz ograniczenie emisji CO2. Przygotowania do realizacji tego ambitnego projektu rozpoczęły się już w marcu 2023 r., kiedy Polska podpisała dwie kluczowe umowy o współpracy z Westinghouse. Oprócz bezpośredniego zaangażowania w projekt, firma Westinghouse wspiera polskich dostawców w rozwoju ich kompetencji, co może przyczynić się do zwiększenia ich konkurencyjności na rynku międzynarodowym.
Jak podkreślają przedstawiciele Westinghouse, współpraca z polskimi firmami jest kluczowa dla sukcesu całego przedsięwzięcia. Inwestycje w lokalne przedsiębiorstwa mają nie tylko przyspieszyć proces budowy, ale również wspomóc rozwój nowoczesnych technologii w Polsce, przyczyniając się do długoterminowego wzrostu gospodarczego i stabilności energetycznej regionu.
Źródło: Energetyka24